ဝန္ဒာမိ

If you accept guardianship of a sacred object, you accept a duty of truthful record-keeping about its fate.

Total Pageviews

ဝန္ဒာမိ

Namo Buddhassa. Namo Dhammassa. Namo Sanghassa. Namo Matapitussa. Namo Acariyassa.

ဝန္ဒာမိ စေတိယံ

ဝန္ဒာမိ စေတိယံ သဗ္ဗံ၊ သဗ္ဗဋ္ဌာနေသု ပတိဋ္ဌိတံ။ ယေ စ ဒန္တာ အတီတာ စ၊ ယေ စ ဒန္တာ အနာဂတာ၊ ပစ္စုပ္ပန္နာ စ ယေ ဒန္တာ၊ သဗ္ဗေ ဝန္ဒာမိ တေ အဟံ။

Friday, January 30, 2026

Day 252 Sept 9 ဓာတ်တော်နှင့် မေတ္တာလှိုင်း (ဝါခေါင်လပြည့်ကျော်) မေတ္တသုတ် (အနုမောဒနာ) Heart Rate Variability (HRV) တော်သလင်းလဆန်း ၁၄ ရက်

Day 252

Sept 9

ဓာတ်တော်နှင့် မေတ္တာလှိုင်း (ဝါခေါင်လပြည့်ကျော်)

မေတ္တသုတ် (အနုမောဒနာ)

Heart Rate Variability (HRV)

တော်သလင်းလဆန်း ၁၄ ရက်


"နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ" (၃) ကြိမ်။

အနန္တောအနန္တငါးပါးကို အာရုံပြု၍ ညီညာဖြဖြ ကန်တော့ကြပါစို့ -

"နမော ဗုဒ္ဓဿ" - သစ္စာလေးပါး မြတ်တရားကို ပိုင်းခြားထင်ထင် သိမြင်တော်မူသော ရှင်တော်မြတ်စွာဘုရားသခင် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးအား ရည်ညွှတ်သဒ္ဓါ စေတနာဖြင့် ပန်ထွာမြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။

"နမော ဓမ္မဿ" - မဂ်လေးတန်၊ ဖိုလ်လေးတန်၊ နိဗ္ဗာန် ပရိယတ် ဆယ်ပါးသော တရားတော်မြတ်အား ရည်ညွှတ်သဒ္ဓါ စေတနာဖြင့် ပန်ထွာမြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။

"နမော သံဃဿ" - မဂ်၌တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်လေးပါး ဖိုလ်၌တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်လေးပါး ဤ ရှစ်ပါးသော အရိယာ သံဃာတော်မြတ်အား ရည်ညွှတ်သဒ္ဓါ စေတနာဖြင့် ပန်ထွာမြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။

"နမော မာတာပိတုဿ" - မိဘနှစ်ပါးအား ရည်ညွှတ်သဒ္ဓါ စေတနာဖြင့် ပန်ထွာမြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။

"နမော အာစရိယဿ" - ဝိပဿနာ ဉာဏ်မျက်စိနှစ်ကွင်း အလင်းရအောင် သစ္စာလေးပါးတရားတော်နှင့် ကုသပေးတော်မူသော ကျေးဇူးတော်ရှင် မိုးကုတ်ဆရာတော်ဘုရားကြီးနှင့် မုံလယ်ဆရာတော်ဘုရားကြီးအား ရည်ညွှတ်သဒ္ဓါ စေတနာဖြင့် ပန်ထွာမြတ်နိုး လက်စုံမိုး၍ ရှိခိုးပါ၏ အရှင်ဘုရား။

သာဓု... သာဓု... သာဓု...။

ယနေ့ သာသနာတော်နှစ် ၂၅၆၆ ခုနှစ်၊ ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၄ ခုနှစ်၊ တော်သလင်းလဆန်း (၁၄) ရက်၊ ခရစ်နှစ် ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ (၉) ရက်၊ သောကြာနေ့။

မနက်ဖြန်ဆိုရင် တော်သလင်းလပြည့်နေ့ အခါကြီးရက်ကြီး ရောက်ပါတော့မယ်။ ဒီလို လပြည့်အကြိုနေ့မှာ ဦးဇင်းတို့ သွာဂတပြတိုက်ရဲ့ "အသုံးချ အဘိဓမ္မာနှင့် စိတ်ပညာ" (Applied Psychology) အစီအစဉ်ကနေ အင်မတန် ထူးခြားဆန်းသစ်တဲ့၊ သိပ္ပံနဲ့ ဓမ္မ ထပ်တူကျတဲ့ အကြောင်းအရာတစ်ခုကို ဟောကြားချင်ပါတယ်။ ခေါင်းစဉ်ကတော့ "ဓာတ်တော်နှင့် မေတ္တာလှိုင်း (Relics and Metta Waves)" ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီနေ့တရားမှာ ဦးဇင်းတို့ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေ ရွတ်ဖတ်နေကျ မေတ္တသုတ်တော်ကြီးကို ခေတ်သစ် ဆေးပညာရဲ့ နှလုံးခုန်နှုန်း တိုင်းတာမှု နည်းပညာ Heart Rate Variability (HRV) နဲ့ ချိန်ထိုးပြီး၊ ဦးဇင်းတို့ ပြတိုက်မှာ လက်တွေ့ စမ်းသပ်ခဲ့တဲ့ Case-H252 ရဲ့ ရလဒ်တွေကိုပါ တင်ပြသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ပထမဦးဆုံး အနေနဲ့ မေတ္တာရဲ့ စွမ်းအားကို မြတ်စွာဘုရားရှင်က ဘယ်လို အတိအကျ ဟောကြားခဲ့သလဲ ဆိုတာကို ပါဠိတော် အထောက်အထားနဲ့ ကြည့်ကြရအောင်။ ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ သုတ္တနိပါတ်၊ မေတ္တသုတ် (Metta Sutta) မှာ မေတ္တာထားရမယ့် ပုံစံကို မိခင်တစ်ယောက်ရဲ့ စိတ်နဲ့ နှိုင်းယှဉ် ဟောကြားထားပါတယ်။

"မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ္တံ၊ အာယုသာ ဧကပုတ္တ မနုရက္ခေ။ ဧဝမ္ပိ သဗ္ဗဘူတေသု၊ မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ။"

(ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ သုတ္တနိပါတ်၊ ဥရဂဝဂ်၊ မေတ္တသုတ်၊ စာမျက်နှာ - ၃၀၁)

ဒီဂါထာတော်ရဲ့ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို တစ်လုံးချင်း စေ့စေ့စပ်စပ် လေ့လာကြည့်ရင် -

မာတာ ယထာ = မိခင်သည် အကြင်သို့။ နိယံ ပုတ္တံ = မိမိရင်သွေးဖြစ်သော သားကို။ ဧကပုတ္တံ = တစ်ဦးတည်းသော သားကို။ အာယုသာ = အသက်ဖြင့် လဲ၍။ အနုရက္ခေ = စောင့်ရှောက်ရာ၏။ ဧဝမ္ပိ = ဤအတူသာလျှင်။ သဗ္ဗဘူတေသု = ခပ်သိမ်းသော သတ္တဝါတို့၌။ အပရိမာဏံ = အတိုင်းအရှည်မရှိသော။ မာနသံ = မေတ္တာစိတ်ကို။ ဘာဝယေ = ပွားများရာ၏။

ဒီနေရာမှာ စိတ်ဝင်စားစရာ ကောင်းတာက "အာယုသာ" (အသက်ဖြင့်) ဆိုတဲ့ စကားလုံးပါပဲ။ မိခင်တစ်ယောက်က သားသမီးအတွက်ဆိုရင် အသက်ပေးပြီး ချစ်တယ်၊ ကာကွယ်တယ်။ အဲဒီလို ပြင်းပြတဲ့ စိတ်ခံစားမှု ဖြစ်ပေါ်တဲ့အချိန်မှာ ခန္ဓာကိုယ်ထဲမှာ ဘာဖြစ်သွားသလဲ။ ရှေးတုန်းကတော့ ဒါကို "နှလုံးသွေး ကြည်တယ်" လို့ ပြောကြတယ်။ ဒီဘက်ခေတ် သိပ္ပံပညာမှာတော့ ဒါကို "Heart Rate Variability (HRV)" သို့မဟုတ် "Coherence" (နှလုံးစည်းချက် ညီညွတ်မှု) လို့ ခေါ်ဆိုပါတယ်။ HRV ဆိုတာ နှလုံးခုန်နှုန်း မြန်တာ၊ နှေးတာကို ပြောတာ မဟုတ်ပါဘူး။ နှလုံးခုန်ချက် တစ်ချက်နဲ့ တစ်ချက်ကြားက ကြားကာလ အချိန်အပိုင်းအခြား (Interval) ရဲ့ ပြောင်းလဲနိုင်စွမ်းကို ပြောတာပါ။ HRV မြင့်မားရင် (High HRV) စိတ်ဖိစီးမှုကို ခံနိုင်ရည်ရှိတယ်၊ ကျန်းမာတယ်၊ စိတ်တည်ငြိမ်တယ်။ HRV နိမ့်ရင် (Low HRV) ဒေါသကြီးတယ်၊ စိတ်ပူပန်တယ်၊ နှလုံးရောဂါ ဖြစ်လွယ်တယ်။

ဦးဇင်းတို့ သွာဂတပြတိုက်မှာ မကြာသေးမီက ကြုံတွေ့ခဲ့ရတဲ့ Case-H252 (The Cardiologist’s Experiment) က ဒီသဘောတရားကို သက်သေပြခဲ့ပါတယ်။ ဖြစ်စဉ်က ဒီလိုပါ။ ပြတိုက်ကို နှလုံးအထူးကု ဆရာဝန်ကြီး တစ်ယောက် ဖြစ်တဲ့ ဒေါက်တာစိုး (အမည်လွှဲ) ရောက်လာတယ်။ သူက ဘာသာတရား ကိုင်းရှိုင်းပေမယ့်၊ သိပ္ပံနည်းကျမှ ယုံကြည်တဲ့သူ။ သူက ဦးဇင်းကို လျှောက်တယ်၊ "အရှင်ဘုရား... ဓာတ်တော်တွေကို ဖူးမြော်ရင် စိတ်ငြိမ်းချမ်းတယ် ဆိုတာကို တပည့်တော် စက်ကိရိယာတွေနဲ့ တိုင်းတာ ကြည့်ချင်တယ်၊ ခွင့်ပြုပါ့မလား" တဲ့။

ဦးဇင်းတို့ ပြတိုက်ရဲ့ Policy 4, Article 4.2 (Scientific Verification of Faith) မှာ "ယုံကြည်မှုကို ပညာဖြင့် ဆန်းစစ်ခြင်းကို အားပေးသည်" လို့ ပြဌာန်းထားတဲ့အတွက် ဦးဇင်းက ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ ခွင့်ပြုလိုက်ပါတယ်။ ဒေါက်တာစိုးက သူ့ရဲ့ HRV တိုင်းတဲ့ စက်ကိရိယာတွေကို ယူလာတယ်။ ပြီးတော့ Template T112 (Bio-feedback & Relic Response Log) ကို အသုံးပြုပြီး စမ်းသပ်မှု စတင်ပါတယ်။

စမ်းသပ်မှု အဆင့် (၃) ဆင့် လုပ်ပါတယ်။

ပထမအဆင့်မှာ ဒေါက်တာစိုးက ဓာတ်တော်တိုက် အပြင်ဘက်မှာ ထိုင်ပြီး သူ့ရဲ့ ဆေးရုံက လူနာအကြောင်းတွေ၊ အလုပ်ကိစ္စတွေကို တွေးခိုင်းတယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ သူ့ရဲ့ HRV ဂရပ် (Graph) က အတက်အကျ ကြမ်းတမ်းပြီး ဖရိုဖရဲ (Chaotic) ဖြစ်နေတယ်။ ဒါဟာ "Incoherence" (မညီညွတ်မှု) အခြေအနေပါ။ စိတ်ဖိစီးမှု ဟော်မုန်း Cortisol တွေ ထွက်နေတဲ့ သဘောပေါ့။

ဒုတိယအဆင့်မှာ သူက ဓာတ်တော်တိုက်ထဲ ဝင်လာတယ်။ ဓာတ်တော်မြတ်တွေကို ဖူးမြော်ပြီး "အရဟံ" ဂုဏ်တော်ကို ရွတ်ဆိုတယ်။ (၅) မိနစ်လောက် ကြာတော့ HRV ဂရပ်က နည်းနည်း ငြိမ်လာတယ်။ ဒါပေမဲ့ လှိုင်းတွေက သိပ်မညီသေးဘူး။

တတိယအဆင့်မှာတော့ ဦးဇင်းက သူ့ကို "ဒကာကြီး... ခုနက မေတ္တသုတ် ပါဠိတော်ထဲက 'မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ္တံ' ဆိုတဲ့ စိတ်ကို မွေးကြည့်ပါ။ ဒကာကြီးရဲ့ သားသမီးတွေကို ချစ်တဲ့စိတ်မျိုးနဲ့ ဓာတ်တော်တွေကိုရော၊ လောကကြီးတစ်ခုလုံးကိုရော မေတ္တာဖြန့်ကြည့်ပါ" လို့ တိုက်တွန်းလိုက်တယ်။

အဲဒီအချိန်မှာ အံ့သြစရာ ကောင်းတာက သူ့ရဲ့ HRV ဂရပ်ဟာ ရုတ်တရက် Sine Wave (ဆိုင်းလှိုင်း) ပုံစံလို ညီညာပြေပြစ်တဲ့ လှိုင်းလုံးကြီးတွေ (Harmonic Waves) အဖြစ် ပြောင်းလဲသွားတယ်။ ဒါကို HeartMath Institute က "Heart Coherence" လို့ ခေါ်ပါတယ်။ နှလုံးနဲ့ ဦးနှောက် (Heart and Brain) ဟာ တသားတည်း ကျသွားတဲ့ အခြေအနေပါ။ ဒေါက်တာစိုး ကိုယ်တိုင်လည်း မျက်ရည်တွေ ဝဲလာပြီး "အရှင်ဘုရား... တပည့်တော် ရင်ထဲမှာ အေးခနဲ ဖြစ်သွားတာကို စက်ကပါ ပြနေပါလား" လို့ လျှောက်တယ်။

ဒီ Case-H252 ကနေ ဦးဇင်းတို့ ဘာသင်ယူရသလဲ။ မေတ္တာဆိုတာ ပါးစပ်က ရွတ်နေရုံနဲ့ မပြီးပါဘူး။ နှလုံးသားကပါ တုန်ခါမှု (Vibration) ဖြစ်မှ အစွမ်းထက်တာပါ။ ပါဠိတော်မှာ "မာနသံ ဘာဝယေ" (စိတ်ဖြင့် ပွားများရာ၏) လို့ ဟောထားတာ အလကား မဟုတ်ပါဘူး။ နှလုံးခုန် စည်းချက် ညီညွတ်သွားတဲ့အခါ ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ ကိုယ်ခံအားစနစ် (Immune System) က အားကောင်းလာတယ်။ ဦးနှောက်ရဲ့ တွေးခေါ်နိုင်စွမ်း (Cognitive Function) က ပွင့်လင်းလာတယ်။ ဒါကြောင့် မြတ်စွာဘုရားက မေတ္တာအကျိုး (၁၁) ပါးထဲမှာ "သုခံ သုပတိ" (ချမ်းသာစွာ အိပ်ရခြင်း)၊ "မနုဿာနံ ပိယော ဟောတိ" (လူချစ်လူခင် များခြင်း) ဆိုတာတွေ ထည့်ဟောထားတာဟာ ဒီ HRV သဘောတရားနဲ့ အတိအကျ ကိုက်ညီနေပါတယ်။

ဦးဇင်းတို့ သွာဂတပြတိုက်မှာ ဓာတ်တော်တွေကို ထိန်းသိမ်းတယ် ဆိုတာ ဒီလို "မေတ္တာလှိုင်း" (Metta Waves) တွေကို ထုတ်လွှင့်ပေးမယ့် "တာဝါတိုင်" တွေ စိုက်ထူထားတာနဲ့ တူပါတယ်။ ဒကာကြီး ဒကာမကြီးတို့ ဒီကို လာဖူးတဲ့အခါ၊ ကိုယ့်ရဲ့ HRV ကို ပြန်ညှိယူတဲ့ သဘောပါပဲ။ အိမ်မှာ စိတ်ဆိုး ဒေါသထွက်လို့ နှလုံးခုန် စည်းချက်တွေ ပျက်နေရင်၊ ဓာတ်တော်တွေရှေ့မှာ (၁၀) မိနစ်လောက် ငြိမ်ငြိမ်လေး ထိုင်ပြီး မေတ္တာပို့လိုက်ပါ။ T112 ရလဒ်တွေအရ (၁၀) မိနစ်အတွင်းမှာပဲ နှလုံးခုန်နှုန်း တည်ငြိမ်လာပြီး စိတ်လက် ပေါ့ပါးသွားတာကို လက်တွေ့ ခံစားရပါလိမ့်မယ်။

ဒါ့အပြင် ဦးဇင်းတို့ရဲ့ Policy 4 မှာ "ပြတိုက်ပရဝုဏ်အတွင်း အသံဆူညံခြင်း၊ ခိုက်ရန်ဖြစ်ပွားခြင်းများကို တားမြစ်သည်" လို့ ထည့်သွင်းထားတာဟာလည်း၊ ဧည့်သည်တွေရဲ့ Heart Coherence ကို မပျက်စီးစေချင်လို့ ဖြစ်ပါတယ်။ ပတ်ဝန်းကျင်က ငြိမ်းချမ်းမှ ကိုယ့်စိတ်ကလည်း လွယ်လွယ်ကူကူ ငြိမ်းချမ်းနိုင်မှာကိုး။

နိဂုံးချုပ်အနေနဲ့ မနက်ဖြန်ကျရောက်မယ့် တော်သလင်းလပြည့်နေ့မှာ ဒကာကြီး ဒကာမကြီးတို့ အားလုံး "မေတ္တာ" ဆိုတဲ့ နှလုံးသား နည်းပညာကို အသုံးပြုပြီး၊ မိမိတို့ရဲ့ နှလုံးခုန်သံတွေကို ဓမ္မစည်းချက်နဲ့အညီ ညှိယူနိုင်ကြပါစေ။ "မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ္တံ" ဆိုတဲ့အတိုင်း မိခင်မေတ္တာ၊ ဖခင်မေတ္တာ၊ သူတော်ကောင်းမေတ္တာများဖြင့် ကမ္ဘာလောကကြီးကို လွှမ်းခြုံနိုင်ကြပါစေ၊ ထိုမေတ္တာစွမ်းအားကြောင့် ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ကျန်းမာချမ်းသာပြီး၊ ဓာတ်တော်မြတ်များရဲ့ အေးရိပ်အောက်မှာ ထာဝရ ငြိမ်းချမ်းမှုကို ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ကြပါစေ ကုန်သတည်း။

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဌတု

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဌတု

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဌတု။

သာဓု... သာဓု... သာဓု...။

ဘိက္ခု ဣန္ဒသောမ သိရိဒန္တမဟာပါလက

The Office Of Siridantamahapalaka

Hswagata Buddha Tooth Relics Preservation Private Museum

နေ့စွဲ - ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ (၉) ရက်



သာဓိကာရ ပဋိဝေဒနာ

သာဓိကာရ ပဋိဝေဒနာ © ၂၀၂၁ ဘိက္ခု ဓမ္မသမိ (ဣန္ဒသောမ) သိရိဒန္တမဟာပါလက-ကာယာလယ. သဗ္ဗေ အဓိကာရာ ရက္ခိတာ. ဣဒံ သာသနံ တဿ အတ္ထဉ္စ အာယသ္မတော ဓမ္မသာမိဿ ဉာဏသမ္ပတ္တိ ဟောန္တိ၊ ယေန ကေနစိ ပုဗ္ဗာနုညာတံ လိခိတ-အနုမတိံ ဝိနာ န ပုန-ပ္ပကာသေတဗ္ဗံ န ဝိတ္ထာရေတဗ္ဗံ ဝါ.

Content Source Declaration

All content published on this website, www.siridantamahapalaka.com, including but not limited to articles, Dharma talks, research findings, and educational resources, is intended solely for the purpose of Dhamma dissemination, study, and public benefit. Some images and visual content used throughout this website are sourced from public domains, Google searches, and social media platforms. These are used in good faith for non-commercial and educational purposes. If any copyright holder has concerns regarding the usage of their content, please feel free to contact us for proper acknowledgment or removal. A portion of the Dharma talks, especially those categorized under "Dharma Talk" and "Dependent Origination – Questions and Answers", have been translated from the teachings of respected Venerable Sayadaws. Proper reverence is maintained in delivering these teachings with accuracy and sincerity for the benefit of Dhamma practitioners. We deeply respect the intellectual and spiritual contributions of all teachers and content creators. Our aim is to preserve, promote, and respectfully share the teachings of the Buddha.

©️ Copyright Notice

© 2021 Sao Dhammasami( Siridantamahapalaka) . All rights reserved. This articles and its contents are the intellectual property of Venerable Ashin Dhammasami and may not be reproduced or distributed without prior written permission.

🔸 Disclaimer on Translations and Content Accuracy

While great care has been taken in translating Dhamma talks and related materials, any errors, inaccuracies, or interpretative issues that may be found within this blog are solely the responsibility of the author. This website and its content are not affiliated with or officially represent any individual, group, institution, or monastery/temple or Musuem. All translations, interpretations, and editorial decisions have been made independently by the author with sincere intention for Dhamma sharing. We humbly request the understanding and forgiveness of readers and the venerable teachers, should any shortcomings or misinterpretations arise.