Day 331 Nov 27 အနာဂတ်မျှော်မှန်းချက်နှင့် မျှဝေခြင်း (Future Vision and Sharing) ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ ခုဒ္ဒကပါဌ၊ နိဓိကဏ္ဍသုတ် (မြန်မာပြန် ဆဋ္ဌသံဂါယနာမူ) Futurism (Intergenerational Equity & Long-termism) T246 (Long-term Strategy & Legacy Plan) / Case-F331 Policy 1, Article 1.3 (Intergenerational Responsibility)
"နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ" (၃) ကြိမ်။
"ဝန္ဒာမိ စေတိယံ သဗ္ဗံ သဗ္ဗဌာနေသု ပတိဋ္ဌိတံ၊ သရီရဓာတု မဟာဗောဓိံ ဗုဒ္ဓရူပံ သဗ္ဗံ သဒါ။"
(အရပ်လေးမျက်နှာ၊ အရပ်တစ်ပါး၌ တည်ရှိကုန်သော စေတီပုထိုး၊ ဓာတ်တော်၊ ဗောဓိညောင်ပင်၊ ရုပ်ပွားတော် အားလုံးတို့ကို အခါခပ်သိမ်း ဘုရားတပည့်တော် ရှိခိုးပါ၏။)
"ဝန္ဒာမိ ဓာတုယော ဣဓ ပတိဋ္ဌိတာ သွာဂတ နာမ ဝိဟာရေ၊ တာသံ ရက္ခဏ-ဂေါပန-ပရိဟာရ-ကရဏံ၊ မယာ ဘိက္ခု ဓမ္မသာမိ သိရိဒန္တမဟာပါလက နာမ သက္ကစ္စံ ပဝတ္တတိ။"
(ဤ သွာဂတ မည်သော ကျောင်းတိုက်၌ တည်ရှိကုန်သော ဓာတ်တော်တို့ကို ဘုရားတပည့်တော် ရှိခိုးပါ၏။ ထိုဓာတ်တော်တို့ကို စောင့်ရှောက်ခြင်း၊ လုံခြုံစေခြင်း၊ သယ်ဆောင်ပူဇော်ခြင်း ကိစ္စရပ်များကို ဘုရားတပည့်တော် အရှင်ဓမ္မသာမိ သိရိဒန္တမဟာပါလက သည် ရိုသေစွာ ဆောင်ရွက်ပါ၏။)
"သဗ္ဗေ ဝန္ဒာမိ တေ အဟံ။"
(ထိုစေတီ၊ ဓာတ်တော်၊ ဗောဓိ၊ ရုပ်ပွားတော် အားလုံးတို့ကို ဘုရားတပည့်တော်သည် ရှိခိုးပါ၏။)
"အနန္တောအနန္တငါးပါးကို အာရုံပြု၍ ညီညာဖြဖြ ကန်တော့ကြပါစို့။"
"နမော ဗုဒ္ဓဿ၊ နမော ဓမ္မဿ၊ နမော သံဃဿ၊ နမော မာတာပိတုဿ၊ နမော အာစရိယဿ"။
ဒီဇင်ဘာလသို့ ကူးပြောင်းမည့် အချိန်၊ နှစ်ကုန်ပိုင်း သုံးသပ်ချက်များ ပြုလုပ်ရမည့် ကာလတွင် သူတော်ကောင်းတို့၏ အနာဂတ်မျှော်မှန်းချက်များ ပြည့်စုံအောင်မြင်ကြပါစေ။
ယနေ့ ဦးဇင်းတို့ ဟောကြားမည့် တရားခေါင်းစဉ်ကတော့ "အနာဂတ်မျှော်မှန်းချက်နှင့် မျှဝေခြင်း" ဖြစ်ပါတယ်။ နိုဝင်ဘာလ ကုန်ဆုံးတော့မယ့် ဒီအချိန်မှာ ကျွန်ုပ်တို့အနေနဲ့ လက်ရှိကာလ (Present) ကို ကျော်လွန်ပြီး အနာဂတ် (Future) ကို မျှော်ကြည့်ဖို့ လိုအပ်လာပါတယ်။ မျှဝေခြင်း (Sharing) ဆိုတာ လက်ရှိလူသားချင်း စာနာခြင်း သက်သက် မဟုတ်ဘဲ၊ နောင်လာမယ့် မျိုးဆက်သစ်တွေ (Future Generations) အတွက်ပါ ရည်ရွယ်ရမယ့် လုပ်ငန်းစဉ် ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီအချက်ကို နိဓိကဏ္ဍသုတ်တော်နှင့် ခေတ်သစ် Futurism (အနာဂတ်ဗေဒ) ပညာရပ်တို့ ပေါင်းစပ်ပြီး လေ့လာကြည့်ကြရအောင်။
ဒီအတွက် အခြေခံရမယ့် ပါဠိတော်ကတော့ ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ ခုဒ္ဒကပါဌ၊ နိဓိကဏ္ဍသုတ် ဖြစ်ပါတယ်။ ဘုရားရှင်က လူတွေ မြေကြီးထဲမှာ ရွှေအိုးမြှုပ်နှံခြင်းဟာ မသေချာကြောင်း၊ ကုသိုလ်ရွှေအိုး မြှုပ်နှံခြင်းကသာ စိတ်ချရကြောင်း ဟောကြားရာမှာ အနာဂတ်နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ အလွန်အရေးကြီးတဲ့ ဂါထာတစ်ပုဒ်ကို မိန့်ကြားခဲ့ပါတယ်။
"ဧသာ နိဓိ သုနိဟိတော၊ အဇေယျော အနုဂါမိကော။ ပဟာယ ဂမနီယေသု၊ ဧတံ အာဒါယ ဂစ္ဆတိ။"
အနက်ဖွင့်ဆိုရရင် - "ဧသာ နိဓိ - ဤ (ကုသိုလ်တည်းဟူသော) ရွှေအိုးကို၊ သုနိဟိတော - ကောင်းစွာ မြှုပ်နှံထားအပ်၏။ အဇေယျော - ရန်သူတို့ မအောင်နိုင်ရာ၊ (ခိုးယူမရနိုင်ရာ)၊ အနုဂါမိကော - (ဘဝသံသရာ အနာဂတ်ကာလတိုင်အောင်) အစဉ်လိုက်ပါတတ်၏။ ပဟာယ - (ပစ္စုပ္ပန်စည်းစိမ်တို့ကို) စွန့်ပစ်၍၊ ဂမနီယေသု - သွားရကုန်သောအခါ၊ ဧတံ - ဤကုသိုလ်ရွှေအိုးကို၊ အာဒါယ - ယူဆောင်၍၊ ဂစ္ဆတိ - သွားရလေ၏။"
ဒီနေရာမှာ "အနုဂါမိက" (နောက်သို့ အစဉ်လိုက်ပါခြင်း) ဆိုတဲ့ စကားလုံးဟာ "အနာဂတ် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု" (Future Investment) ရဲ့ အနှစ်သာရပါပဲ။ ပစ္စုပ္ပန်မှာ စွန့်ကြဲလိုက်ခြင်း (Sharing) ဟာ ပျောက်ဆုံးသွားတာ မဟုတ်ဘဲ၊ အနာဂတ်အတွက် "Equitable Future" (မျှတသော အနာဂတ်) ကို တည်ဆောက်လိုက်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
အေး... ဒီအချက်ကို ခေတ်သစ် Futurism (အနာဂတ်ဗေဒ) ရှုထောင့်ကနေ ကြည့်လိုက်ရင် "Intergenerational Equity" (မျိုးဆက်အကြား မျှတမှု) နဲ့ "Long-termism" (ရေရှည်မျှော်မှန်းဝါဒ) သဘောတရားတွေနဲ့ သွားတူပါတယ်။ Futurism ပညာရှင်တွေက "Cone of Plausibility" (ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော အနာဂတ်ကတော့ပုံစံ) ဆိုတဲ့ မော်ဒယ်ကို သုံးကြပါတယ်။ လက်ရှိမှာ ကျွန်ုပ်တို့ လုပ်လိုက်တဲ့ မျှဝေမှု (Action) တိုင်းဟာ အနာဂတ်မှာ "ဖြစ်နိုင်သော" (Probable)၊ "ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်သော" (Plausible)၊ နဲ့ "လိုလားအပ်သော" (Preferable) အနာဂတ်လမ်းကြောင်းတွေကို ဖန်တီးပေးနေပါတယ်။ ကိုယ်ကျိုးကြည့်ပြီး လက်ရှိမှာ အကုန်သုံးပစ်လိုက်ရင်၊ အနာဂတ်မျိုးဆက်အတွက် "Resource Depletion" (အရင်းအမြစ် ခန်းခြောက်ခြင်း) သာ ကျန်ရစ်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် "မျှဝေခြင်း" ဆိုတာ နေရာ (Space) ကို မျှဝေတာတင် မဟုတ်ဘဲ၊ အချိန် (Time) ကိုပါ မျှဝေခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီသဘောတရားကို သွာဂတပြတိုက်ရဲ့ လက်တွေ့ဖြစ်ရပ် Case-F331 နဲ့ ယှဉ်ပြီး စဉ်းစားကြည့်ရအောင်။ တစ်ခါက စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်ကြီးတစ်ဦး ပြတိုက်ကို ရောက်လာပါတယ်။ သူက အသက်လည်းရပြီဆိုတော့ အမှတ်တရ တစ်ခုခု လုပ်ချင်တယ်။ သူက "ဦးဇင်း... ကျွန်တော် သိန်း (၁၀၀၀) လှူမယ်။ ဒါပေမယ့် ကျွန်တော် သက်ရှိထင်ရှား ရှိတုန်း ပြီးစီးတာကို မြင်ချင်တယ်။ အဲ့တော့ ပြတိုက်ရှေ့မှာ ကြီးမားခမ်းနားတဲ့ မုခ်ဦးကြီး တစ်ခု လုပ်လိုက်ရအောင်။ နာမည်လည်း ကမ္ပည်းထိုးလို့ ရတာပေါ့" လို့ လျှောက်ပါတယ်။
ဒကာကြီးရဲ့ စေတနာက "ပစ္စုပ္ပန်" မှာပဲ ရပ်နေပါတယ်။ မုခ်ဦးကြီးက လှပပေမယ့်၊ ပြတိုက်ရဲ့ ရေရှည်လိုအပ်ချက် ဟုတ်မဟုတ် စဉ်းစားရပါမယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ ဦးဇင်းတို့က Policy 1, Article 1.3 (Intergenerational Responsibility) ကို ကိုင်စွဲလိုက်ပါတယ်။ ဒီမူဝါဒမှာ "လက်ရှိလူသားများ၏ ဆန္ဒသည် အနာဂတ်မျိုးဆက်များ၏ အကျိုးစီးပွားကို မထိခိုက်စေရ" လို့ ပြဋ္ဌာန်းထားပါတယ်။
ဦးဇင်းက ဒကာကြီးကို Template T246 (Long-term Strategy & Legacy Plan) ကို ထုတ်ပြပြီး ဆွေးနွေးပါတယ်။ T246 မှာ "Future Projection" (အနာဂတ် ခန့်မှန်းချက်) ဇယားပါပါတယ်။ ဦးဇင်းက တွက်ပြတယ်။ "ဒကာကြီး... မုခ်ဦးကြီး ဆောက်ရင် (၁၀) နှစ်နေရင် ဆေးပြန်သုတ်ရမယ်၊ (၅၀) နှစ်နေရင် အက်ကွဲလာမယ်။ ပြုပြင်စရိတ်က နောင်လာမယ့် လူငယ်တွေအတွက် ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး ဖြစ်မယ်။ ဒါဟာ 'အနုဂါမိက' မမည်ဘူး" လို့ ရှင်းပြပါတယ်။
ပြီးတော့ Alternative Plan (အခြားရွေးချယ်စရာ) တစ်ခု တင်ပြပါတယ်။ "ဒီ သိန်း (၁၀၀၀) ကို 'Digital Archive & Scholarship Fund' (ဒစ်ဂျစ်တယ် မှတ်တမ်းနှင့် ပညာသင်ဆု ရန်ပုံငွေ) အဖြစ် မတည်လိုက်ရအောင်။ ဒီငွေရဲ့ အတိုးနဲ့ နောင်နှစ်ပေါင်း (၅၀) မှာ ပေါ်ထွက်လာမယ့် သုတေသီ လူငယ်တွေကို မွေးထုတ်ပေးမယ်။ ဓာတ်တော်မှတ်တမ်းတွေကို Cloud ပေါ်မှာ သိမ်းထားမယ်။ ဒကာကြီး မရှိတော့လည်း ဒကာကြီးရဲ့ နာမည်နဲ့ ပညာသင်ခွင့်ရတဲ့ ကလေးတွေ ရှိနေမယ်" လို့ ပြောလိုက်ပါတယ်။
T246 မှာပါတဲ့ "Legacy Impact" (အမွေအနှစ် သက်ရောက်မှု) ဂရပ်ကို မြင်လိုက်တော့ ဒကာကြီး သဘောပေါက်သွားတယ်။ "ဪ... ကျွန်တော်က အုတ်ခဲတွေပဲ မြင်နေတာ၊ ဦးဇင်းက လူတွေကို မြင်နေတာပဲ။ မှန်ပါတယ်... အနာဂတ်အတွက် စိုက်ပျိုးတာကမှ တကယ့် အနုဂါမိက ပါပဲ" ဆိုပြီး သဘောတူလိုက်ပါတယ်။ အခုဆိုရင် အဲဒီရန်ပုံငွေကြောင့် လူငယ်ပေါင်းများစွာ ဓာတ်တော်ထိန်းသိမ်းရေး ပညာတွေ သင်ကြားခွင့် ရနေကြပါပြီ။
ဒါကြောင့် သူတော်ကောင်းတို့... အလှူဒါနပြုတဲ့အခါ၊ စီမံကိန်းတွေ ချတဲ့အခါ "ငါ့လက်ထက်မှာ ဘာပြီးမလဲ" ဆိုတာထက် "ငါမရှိတော့ရင် ဘာကျန်ခဲ့မလဲ" ဆိုတာကို ပိုစဉ်းစားပါ။ ကိုယ့်ရဲ့ မျှဝေခြင်းဟာ လက်ရှိလူတွေအတွက်တင် မကဘဲ၊ မမွေးဖွားသေးတဲ့ အနာဂတ် မျိုးဆက်တွေအတွက်ပါ အကျိုးရှိစေမယ့် (Intergenerational Equity) မျှဝေခြင်းမျိုး ဖြစ်ပါစေ။ နိဓိကဏ္ဍသုတ်မှာ ဟောတဲ့ "အနုဂါမိက နိဓိ" (လိုက်ပါသော ရွှေအိုး) ဆိုတာ အဲဒါပါပဲ။ အုတ်ခဲတွေက ကျန်ရစ်ခဲ့မှာ ဖြစ်ပေမယ့်၊ ပညာနဲ့ စေတနာကတော့ အနာဂတ်ဆီကို ဆက်လက် စီးဆင်းနေမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
ယနေ့ ဟောကြားအပ်သော 'အနာဂတ်မျှော်မှန်းချက်နှင့် မျှဝေခြင်း' တရားတော်ကို နာယူကြရသော သင်သူတော်ကောင်း အပေါင်းတို့သည် ပစ္စုပ္ပန်ကို အခြေခံ၍ အနာဂတ်အတွက် ကောင်းသော မျိုးစေ့များကို ချမှတ်နိုင်ကြပါစေ၊ မိမိတို့၏ ကုသိုလ်ကောင်းမှုများကို သံသရာတိုင်အောင် လိုက်ပါမည့် အနုဂါမိက ရွှေအိုးကြီးများအဖြစ် ပြောင်းလဲ မြှုပ်နှံနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။
"ယနေ့ ဟောကြားအပ်သော 'အနာဂတ်မျှော်မှန်းချက်နှင့် မျှဝေခြင်း' တရားတော်ကို နာယူကြရသော သင်သူတော်ကောင်း အပေါင်းတို့သည် နှစ်သစ်အတွက် ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှုများ ကောင်းမွန်ကြပါစေ၊ ဖြစ်ကြပါစေကုန်သတည်း။"
"ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု" (၃) ကြိမ်။
ဘိက္ခု ဣန္ဒသောမ သိရိဒန္တမဟာပါလက
The Office Of Siridantamahapalaka
The Hswagata Buddha Tooth Relics Preservation Private Museum.
နေ့စွဲ - ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၇ ရက်
ORCID: 0009-0000-0697-4760
သာသနာတော်နှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသနဆိုင်ရာ အသိပညာများကို စနစ်တကျ လေ့လာလိုပါက ဦးဇင်းတို့၏ Facebook Group တွင်လည်း ပါဝင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါကြောင်း ဖိတ်ကြားအပ်ပါသည်။